image hoi dap
image hoi dap

Bài nói về Đề tài Cách ứng xử của con người với tự nhiên được phản ánh trong tác phẩm văn học

icon-time18/2/2024

Đoàn Thanh niên trường bạn tổ chức buổi nói chuyện với đề tài Cách ứng xử của con người với tự nhiên được phản ánh trong tác phẩm văn học. Bạn hãy chuẩn bị bài nói của mình để tham gia buổi nói chuyện ấy.


Dàn ý

1. Mở bài

- Giới thiệu khái quát về tác giả của tác phẩm văn học mà bạn lựa chọn (những nét chính về con người, cuộc đời, đặc điểm sáng tác,...)

- Giới thiệu khái quát về tác phẩm văn học bạn lựa chọn (xuất xứ, những đặc sắc về nội dung, nghệ thuật,...)

- Giới thiệu về vấn đề mối quan hệ giữa con người với tự nhiên được gợi ra trong tác phẩm văn học như thế nào ?

2. Thân bài

- Tóm tắt cốt truyện của tác phẩm văn học

- Xác định tình huống truyện

- Nhận xét nghệ thuật trần thuật của tác giả trong tác phẩm

- Vấn đề mối quan hệ giữa con người với tự nhiên được thể hiện qua hình tượng nhân vật nào ? Tác giả thể hiện điều đó như thế nào ? Phân tích ?

+ Hình ảnh ông Diểu vào rừng săn thú và bắn được một con khỉ đực

Bài nói về Đề tài Cách ứng xử của con người với tự nhiên được phản ánh trong tác phẩm văn học

+ Sự thức tỉnh của ông trước thiên nhiên

+ Hình ảnh đẹp về gia đình khỉ đực và khỉ cái

+ Ông Diểu động lòng trắc ẩn và cứu sống khỉ đực

+ Sự xuất hiện đẹp đẽ thiên nhiên mang lại với loài hoa mang đến may mắn)

- Thông điệp của tác phẩm?

- Sự trưởng thành trong nhận thức và tình cảm của bản thân em sau khi đọc câu chuyện?

3. Kết bài

- Khẳng định lại nội dung, nét đặc sắc nghệ thuật của tác phẩm.

- Đồng thời, khẳng định lại quan điểm của bản thân về cách tác giả thể hiện mối quan hệ giữa con người và tự nhiên trong tác phẩm.

- Rút ra bài học/ Mở rộng vấn đề (Phản đề) 


Bài mẫu 1 cách cư xử của con người với thiên nhiên trong truyện Muối của rừng

Trong Muối của rừng, Nguyễn Huy Thiệp đã đi sâu vào mối quan hệ giữa thiên nhiên và con người. Ông đặc biệt chọn thiên nhiên làm bối cảnh cho câu chuyện từ đó những nhận thức trong đầu ông được “khai sáng” sau chuyến đi này. 

Câu chuyện về ông Diểu và con khỉ trong tác phẩm "Muối của rừng" của Nguyễn Huy Thiệp là một câu chuyện đầy ý nghĩa về cách con người ứng xử với tự nhiên. Thông qua tình huống này, chúng ta thấy rõ sự phản ánh về mối quan hệ giữa con người và động vật, cũng như cách con người đối xử với môi trường xung quanh, với thế giới của tự nhiên. Trong câu chuyện, ông Diểu ban đầu có hành vi săn bắn động vật trong rừng, một hành động mà trong mắt nhiều người có thể được coi là không đạo đức và không tôn trọng đến tự nhiên. Tuy nhiên, khi ông bắt gặp con khỉ đực bị thương, ông Diểu đã thể hiện sự nhân từ. Ông cảm thấy tội lỗi và nhận ra giá trị thủy chung cũng như tình cảm tuyệt vời của loài vật và ông quyết định buông tha cho khỉ đực. Như thế, ông đã thể hiện một cách ứng xử đáng khen ngợi đối với môi trường tự nhiên. Hành động của ông Diểu trong việc cứu chữa con khỉ và dành sự quan tâm cho nó, thậm chí là khi ông phải hy sinh một phần của bản thân (như quần áo) để giúp đỡ, cho thấy lòng trắc ẩn đối với sự sống và sự đau khổ của các sinh vật khác. Câu chuyện đã nhắc nhở về tầm quan trọng của việc sống hòa hợp và tôn trọng môi trường, và về sự cần thiết của lòng nhân từ và sự hiểu biết khi đối xử với thế giới xung quanh chúng ta. Tác phẩm "Muối của rừng" của Nguyễn Huy Thiệp không chỉ là một câu chuyện về việc ứng xử của con người với tự nhiên mà còn là một tác phẩm nghệ thuật đầy tâm huyết, tương tác giữa con người và thế giới tự nhiên là vô cùng gần gũi. Thông qua hành động của ông Diểu, chúng ta thấy sự thay đổi trong quan điểm và tâm hồn của nhân vật. Ban đầu, ông thể hiện hành động săn bắn động vật, một cách tàn bạo và thiếu tôn trọng đối với tự nhiên. Tuy nhiên, khi ông Điểu gặp phải tình huống khẩn cấp với con khỉ đực bị thương, ông thể hiện sự nhân ái và lòng từ bi, chứng minh rằng con người có lòng yêu thương.  Việc ông Diểu buông tha cho con khỉ đực sau khi cứu chữa và trải qua những đấu tranh tâm lý là một biểu hiện của sự nhận thức về giá trị cuộc sống và sự tôn trọng đối với mọi hình thức sống. Hành động này thể hiện sự hiểu biết về sự quan trọng của việc giữ gìn cân bằng tự nhiên và sự gắn bó thân thuộc giữa con người và tự nhiên. Cuối cùng, hình ảnh ông Diểu gặp hoa may mắn và biến mất vào hư không sau đó có thể hiểu là một sự kết thúc đầy ý nghĩa. Hoa may mắn không chỉ là biểu tượng cho sự sung túc và đủ đầy, mà còn là một hình ảnh tượng trưng cho sự hòa mình và hiểu biết đối với tự nhiên. Hành động bí ẩn của ông Diểu sau đó có thể hiểu là sự hòa mình hoàn toàn với môi trường.

Qua tác phẩm "Muối của rừng" Nguyễn Huy Thiệp đã tạo ra một câu chuyện phức tạp về sự tương tác giữa con người và tự nhiên, thể hiện sự thay đổi trong ý thức và hành động của nhân vật chính, cũng như nhấn mạnh tầm quan trọng của sự tôn trọng và hòa mình với môi trường.


Bài mẫu 2 cách cư xử của con người với thiên nhiên trong truyện Muối của rừng

Nguyễn Huy Thiệp nhà văn mang đến những làn sóng mới trên văn đàng Việt Nam với những thể văn đa dạng và cách viết mang tính “không trùng lặp”. Trong Muối của Rừng, Nguyễn Huy Thiệp đào sâu mỗi quan hệ giữa thiên nhiên và con người. Đặc biệt ông chọn thiên nhiên làm bối cảnh cho câu chuyện như một cách ấn dụ: Thiên nhiên là sự đối lập với thế giới hiện nay mang đậm nền văn minh. Mở ra cuốn sách Muối của Rừng người đọc sẽ theo dấu chân của ông Diều thực hiện cuộc đi săn của mình cùng với một khẩu súng trong tay. Cuộc đi săn này ông Diều đã đặt mục tiêu của nòng súng của mình vào bầy khi và từ đó những nhận thức trong đầu ông được “khai sáng” sau chuyến đi này.

Ông Diều là một nhân vật truyện nhưng lại mang tính đại diện cho con người ở thế giới thật. Ban đầu đến với chuyến đi săn, ông Diều mang theo mình sự tự tin về khẩu súng của mình và sự vọng tưởng rằng: Mình sẽ làm chủ thiên nhiên và thiên nhiên sẽ chịu khuất phục trước vũ khí hiện đại. Điều này hoàn toàn đúng khi con người nói chung và ông Diều nói riêng vẫn giữ vững một niềm tin về sự chiếm lĩnh của con người trước mẹ thiên nhiên. Nhưng kết cục để lại cho ông Diều sau cuộc đi săn không phải là thành phẩm mà là dáng hình trần truồng đi về trong cơn mưa xuân.


Phát súng đầu tiên của ông Diều làm một con khỉ đực bị thương và khiến cả bầy khỉ sợ kèm theo biểu cảm hỗn loạn. Bầy khỉ bắt đầu chạy trốn bỏ vào sâu trong rừng. Một phản ứng khiến ông Diều hả hê, thích thú và càng làm tăng thêm sự tự tin của ông. Trước giờ khi con người bắt đầu "va chạm” với thiên nhiên thì điều đầu tiên thiên nhiên mà điền hình là bảy khi trong câu chuyện luôn là sợ hãi và chạy trốn.

Thế nhưng càng đi sâu vào từng trang sách, con người càng ngỡ ra một chân lí muôn thời rằng: Kẻ chiếm lĩnh, kẻ mạnh luôn là thiên nhiên. Trái ngược với phản ứng ban đầu và sự lấn tới của ông Diều thì bảy khi bắt đầu đáp trả mạnh mẽ hơn - đánh trả. Dù đứng trước một vũ khí hiện đại của ông Diều thì bảy khỉ không hề hoảng sợ mà có những hành động tấn công lại ông. Đặc biệt là cuộc đánh nhau giữa con khỉ đực và ông Diều. Đối mặt với phản ứng ngược này ông Diều chỉ có thể lựa chọn nhượng bộ, thỏa hiệp. Thậm chí những suy nghĩ và hành động của ông càng minh chứng cho việc ông đàn trút bỏ dần “lớp áo xã hội" đề khoác lại "tấm áo thiên nhiên".

Con người nhận ra thế giới tự nhiên cũng tồn tại các mối quan hệ trong xã hội trong đó ấn chứa cả trách nhiệm, tình yêu thương, sự hi sinh, thù hận, ghen ghét và tha thứ. Con khỉ cái dám đi theo con khi Đực đến cùng ngay cả khi con khi đực đã bị ông Diều bắt giữ. Mõi tình giữa loài vật ấy khiến ông Diều bắt đầu trăn trở và cuối cùng lựa chọn phóng sinh con khi đực- con vật khiến ông chật vật đề bắt. Kết thúc tác phãm, con người mà cụ thể là ông Diều là kẻ thua cuộc, kẻ thất bại trong cuộc chiến với thiên nhiên nhưng ông không tay trắng mà nhận lại bài học nhân tính. Bởi thiên nhiên sẽ luôn dạy cho con người sự tự giác ngộ về nhân tính dù thiên nhiên không biết nói.

Từ xã hội nguyên thủy đi lên xã hội hiện đại, quãng đường ãy tỉ lệ thuận với khoảng cách giữa thiên nhiên và con người. Chia tay thế giới tự nhiên, con người tìm đến sự hoa lệ của những ánh đèn nhân tạo và những tòa nhà chọc trời, khép thế giới của mình trong hai chữ “đô thị”, điều này làm cho con người cảm thấy mình khác biệt, cao cấp hơn, mạnh mẽ hơn. Nhưng cuộc chia tay ấy đã làm cho con người ngày càng muốn trở về với thiên nhiên, càng muốn thấu hiều, hòa mình vào vòng tay của mẹ thiên nhiên.

Một tác phẩm hoàn hảo để con người nhận thức và nhận thức lại vị thế của mình trên bàn cân: con người - thiên nhiên. Một tác phẩm gióng hồi chuông cảnh tỉnh về giá trị chân chính của thiên nhiên - đánh thức nhân tính. Một tác phẩm nhắn nhủ con người phải luôn bảo vệ, nâng niu, chở che cho thiên nhiên. 


Bài mẫu 3 cách cư xử của con người với thiên nhiên trong truyện Kiến và Người

Trần Duy Phiên là một nhà văn nổi tiếng từ rất sớm. Những trang truyện ngắn của ông mang đậm màu sắc cá nhân và mối quan hệ mật thiết giữa con người và tự nhiên. Nổi bật nhất trong số đó là truyện ngắn “Kiến và người” in trong Tạp chí Đất Quảng. Tác phẩm là câu chuyện về sự đấu tranh môi trường sống giữa một gia đình và loài kiến, và con người sẽ không thể chiến thắng nếu như xâm chiếm môi trường sống của các loài trong tự nhiên.

Trước hết, ta cần hiểu khái niệm của tự nhiên là gì? Tự nhiên (hay còn gọi thiên nhiên) là tất cả những gì xung quanh chúng ta, bao gồm các yếu tố sống (động thực vật và con người) và các yếu tố không sống (đất, nước, không khí,…). Tài nguyên là thành phần cấu tạo của môi trường, ví dụ tài nguyên đất, tài nguyên nước…Đời sống của mọi sinh vật nói chung và của con người nói riêng luôn gắn liền với thiên nhiên. Mối liên hệ giữa con người và thiên nhiên là một điều hiển hiện có thể thấy được ngày trong đời sống thường ngày. Con người được sinh ra từ thiên nhiên, thiên nhiên quyết định cuộc sống của con người và con người quyết định số phận của thiên nhiên. Không biết thiên nhiên có từ bao giờ, chỉ biết nó mang lại rất nhiều lợi ích cho con người và động, thực vật trên toàn trái đất này. Tự nhiên nhiên chính là một người bạn, người mẹ thân thiết, gần gũi với con người.

Thiên nhiên là cái nôi sản sinh ra sự sống, cũng là nơi kết thúc của sự sống. Đối với cuộc sống của con người, thiên nhiên là nơi cung cấp các nguồn tài nguyên để phục vụ cho cuộc sống và sản xuất sinh hoạt của con người. Đơn giản là chúng ta phải hít thở không khí từ tự nhiên, uống nước từ tự nhiên, khai thác các loại khoáng sản, lâm sản, thổ sản, hải sản… để phục vụ cho nhu cầu của mình. Thiên nhiên quyết định đến các đặc điểm hình thái và hình thức quần cư, sinh sống của con người. Nơi nào càng tập trung nhiều nguồn tài nguyên thiên nhiên thì mật độ dân cư sinh sống càng đông đúc.

Tự nhiên mang đến cho chúng ta nhiều những lợi ích. Thế nhưng con người chúng ta lại không biết tôn trọng, bảo vệ và giữ gìn chúng. Chúng khai thác tài nguyên thiên nhiên một cách vô tội vạ. Chúng ta làm ô nhiễm tài nguyên nước cũng như không khí bằng các chất thải độc hại từ các nhà máy, xí nghiệp, các phương tiện giao thông thường ngày. Tất cả các khu rừng đều bị chúng ta tàn phá, chúng ta đốt rừng, chặt phá cây cối để tìm kiếm lợi nhuận riêng cho chính bản thân mình mà không nghĩ đến người khác. Thế nhưng con người chúng ta lại không biết tôn trọng, bảo vệ và giữ gìn chúng. Chúng khai thác tài nguyên thiên nhiên một cách vô tội vạ. Chúng ta làm ô nhiễm tài nguyên nước cũng như không khí bằng các chất thải độc hại từ các nhà máy, xí nghiệp, các phương tiện giao thông thường ngày. Tất cả các khu rừng đều bị chúng ta tàn phá, chúng ta đốt rừng, chặt phá cây cối để tìm kiếm lợi nhuận riêng cho chính bản thân mình mà không nghĩ đến người khác.

Để bảo vệ tài nguyên thiên nhiên và môi trường sống đòi hỏi toàn xã hội và nhất là mỗi người chúng ta phải nâng cao nhận thức để cùng hiểu biết về môi trường sống xung quanh mình. Bảo vệ sự sống của chúng ta, nhất thiết cần hạn chế tối đa việc sử dụng túi nilon. Mỗi nhà nên phân loại rác, đối với những rác thải như chai nhựa, giấy, túi nilon... gom lại bán phế liệu để tái sử dụng, vừa góp phần tiết kiệm được nguồn tài nguyên thiên nhiên, vừa bảo vệ môi trường sinh thái. Cần thường xuyên tuyên truyền, nâng cao nhận thức của cộng đồng trong việc: không săn bắt động vật quý hiếm, có nguy cơ tuyệt chủng; không khai thác, đánh bắt cá và thủy sản bằng xung điện vì sẽ làm cạn kiệt nguồn tài nguyên thiên nhiên. Mỗi người nên trồng nhiều cây xanh xung quanh nhà mình để được tận hưởng không khí trong lành do cây tạo ra. Mặt khác, không nên bẻ cành, ngắt phá cây xanh; lên án, phê phán những trường hợp không biết giữ gìn và bảo vệ cây xanh nơi công cộng.

Thiên nhiên ban tặng cho con người nhiều thứ, vậy mà ta không biết giữ gìn và bảo vệ nó. Hãy đối xử tốt với thiên nhiên, sống thân thiện với môi trường, mỗi người sẽ tận hưởng được những giây phút thư giãn, thoải mái trong bầu không khí trong lành, được tận hưởng những cảnh thiên nhiên tươi đẹp.

Trần Thùy Dương
Đánh giá bài viết
Đặt câu hỏi
icon-make-question icon-make-question